Μια και το στοίχημα είναι άμεσα συνδεδεμένο με το χρήμα, θεωρώ πως είναι καλό να γνωρίζουμε κάποιους οικονομικούς όρους, που συναντούμε καθημερινά και θα μας κάνουν να κατανοήσουμε στο τέλος της σειράς αυτής των άρθρων την αξία της γκανιότας και το γιατί το στοίχημα είναι κυρίως θέμα απόδοσης και όχι απλά πρόβλεψης του τελικού νικητή, όπως π.χ. στο ΠΡΟΠΟ.

Πρωταρχικό μέλημα λοιπόν  όλων των κυβερνήσεων είναι ο έλεγχος του πληθωρισμού και η συγκράτησή του σε χαμηλά κατά το δυνατόν επίπεδα. Τι εννοούμε όμως με τον όρο πληθωρισμό;

Πληθωρισμός είναι η ποσοστιαία μεταβολή του γενικού επιπέδου των τιμών μιας οικονομίας μέσα σε μια συγκεκριμένη χρονική περίοδο. Ο πληθωρισμός μπορεί να είναι είτε θετικός, είτε αρνητικός (οπότε μιλάμε για αντιπληθωρισμό), όπως για παράδειγμα στην Ιαπωνία την τελευταία δεκαετία. Ας σημειωθεί ότι πληθωρισμός είναι η κίνηση των τιμών. Δεν υφίσταται όταν οι τιμές σταθεροποιηθούν, ανεξαρτήτως αν είναι υψηλές ή όχι. Σε μια οικονομία όταν μετράμε τον πληθωρισμό, στην ουσία μελετάμε την ποσοστιαία μεταβολή του επιπέδου των τιμών, όχι για το σύνολο των αγαθών ή παροχή υπηρεσιών που καταναλώνονται, αλλά για κάποια συγκεκριμένα αγαθά ή υπηρεσίες, το σύνολο των οποίων παλαιότερα καλούνταν "καλάθι της νοικοκυράς".

Για να δούμε όμως ένα απλό παράδειγμα για να κατανοήσουμε καλύτερα τα προαναφερθέντα.

Στην Κάρπαθο λοιπόν, αποφασίζουν να χρησιμοποιήσουν ως μέσο συναλλαγής, ως χρήμα δηλαδή, τα κοχύλια. Πάνε στις αμμουδιές και μαζεύουν όλα τα κοχύλια και αρχίζει το νταραβέρι. Δουλεύεις στο δημόσιο; Δέκα κοχύλια ο μισθός σου. Πας στη λαϊκή; Με ένα κοχύλι αγοράζεις τις προμήθειες μιας εβδομάδας. Θέλεις διαμέρισμα; Ο μέσος όρος είναι χίλια κοχύλια κ.ο.κ. Το διαμέρισμα ΔΕΝ μπορεί να πάει στις δύο χιλιάδες κοχύλια, διότι ΔΕΝ υπάρχουν πολλοί που έχουν στην άκρη δύο χιλιάδες από τα σχετικά σωστά διανεμημένα κοχύλια, ανάλογα με το εισόδημα και τα έξοδα του καθενός. Ο εργολάβος ΔΕΝ μπορεί να ζητήσει δύο χιλιάδες κοχύλια, διότι απλά ΔΕΝ υπάρχουν τόσα διαθέσιμα σε πολλά χέρια. Θα μείνει απούλητο το ρημάδι. Ο παραγωγός των ζαρζαβατικών ΔΕΝ μπορεί να ζητήσει δύο κοχύλια το κιλό τις ντομάτες, διότι αυτοί που έχουν μετρημένα κοχύλια στις τσέπες ΔΕΝ μπορούν ή δεν θέλουν να πληρώσουν. Θα προτιμήσουν να φάνε μαρούλι, ή αγγούρι, ή να καλλιεργήσουν οι ίδιοι λίγες ντομάτες στους κήπους τους. Έτσι, η ζωή στην Κάρπαθο περνάει ήρεμα, με σταθερές τιμές, σταθερούς μισθούς, σταθερά όλα. Για να κερδίσεις περισσότερα κοχύλια πρέπει να δουλέψεις περισσότερο, να παράγεις καλύτερο και περισσότερο προϊόν κλπ.

Τώρα κάποιος θα μου πει, κάτσε ρε φίλε! Οι Καρπαθιώτες πεθαίνουν, παντρεύονται, γεννάνε, αυξάνεται ο πληθυσμός, ενώ ο αριθμός των κοχυλιών παραμένει σταθερός. Αυτό θα οδηγήσει σε έλλειψη κοχυλιών, σε λιγότερα κοχύλια κατά νοικοκυριό, άρα σε οικονομική ύφεση. Χμμμ, δεν είναι ακριβώς έτσι. Διότι το κύμα όλο και φέρνει λίγα κοχύλια κάθε τόσο, περίπου ανάλογα με την αύξηση του πληθυσμού. Τα πάντα εν σοφία εποίησεν, μηδέν πληθωρισμός στην Κάρπαθο και μηδέν ύφεση λόγω έλλειψης κοχυλιών.

Όπως συμβαίνει στις περισσότερες περιπτώσεις όμως, θα βρεθούν κάποια λαμόγια να χαλάσουν το πάρτι...

Δυο Καρπαθιώτες, λοιπόν, σκέφτηκαν το εξής: Να πάνε στην Κρήτη, ή στην Σαντορίνη, να πάρουνε από τις αμμουδιές των συγκεκριμένων νησιών κοχύλια και να τα πάρουν πίσω στην Κάρπαθο. Γεμίζουνε τις βάρκες τους και τα μεταφέρουν στο νησί. Και αρχίζει το νταραβέρι: «Ναι, μωρέ εργολάβε, όντως το διαμέρισμά σου αξίζει δυο χιλιάδες κοχύλια με τέτοια κουζινάρα και με μπιντέ στο μπάνιο. Πάρτα, δικέ μου! Ναι, ρε παραγωγέ ζαρζαβατικών, αυτή η ντομάτα θα κάνει και σούπερ σαλάτα. Πάρε δυο κοχύλια το κιλό για το μεράκι σου».

Βέβαια, ο εργολάβος είναι τώρα και ο ίδιος σε θέση να πληρώσει δυο κοχύλια το κιλό τις ντομάτες, ενώ ο παραγωγός ζαρζαβατικών δίνει μεγαλύτερο πουρμπουάρ στον μπαρμπέρη του και δίνει διπλάσια για ένα μαγκιόρικο πουκάμισο από μια φίρμα σχεδιαστή, απ’ όσα θα έδινε πριν πουλήσει ντομάτες προς δύο κοχύλια το κιλό. Και βέβαια το πετρέλαιο ανεβαίνει, διότι οι πετρελαιοπαραγωγοί του Αιγαίου πήραν πρέφα ότι η αξία του κοχυλιού της Καρπάθου μειώθηκε κ.ο.κ. Πληθωρισμός στην Κάρπαθο λοιπόν. Αν, τώρα προσθέσεις κάτι άλλα λαμόγια που δίνουν στον κόσμο αχινούς που αντιπροσωπεύουν διακόσια εικονικά κοχύλια έκαστος, χωρίς ούτε ένα πραγματικό κοχύλι ν’ αλλάξει χέρι, νησιώτικη πιστωτική κάρτα, δηλαδή, φίλα γαμπρέ τη νύφη...

Ποια ήταν η αιτία στην αύξηση του πληθωρισμού; Μα, η διαθεσιμότητα, η παροχή για να το πούμε σωστά, των κοχυλιών. Τίποτε άλλο! Τα λέμε πολύ απλά, αλλά έτσι είναι τα πράγματα.

Πάμε τώρα στο χρήμα, τον καιρό που η Ελλάδα είχε τη δραχμή. Ας πούμε ότι κάποιοι μάγκες φτιάξανε κάτι απίστευτες πρέσες που τυπώνανε χαρτονομίσματα απαράλλακτα με αυτά που τύπωνε η τράπεζα της Ελλάδος. Διπλασιάζονται τα δεκαχίλιαρα που κυκλοφορούν στην αγορά και δεν μπορούν να τα αποσύρουν, απλούστατα διότι δεν διαφέρουν από τα πραγματικά. Τι σημαίνει αυτό; Ότι η αξία της δραχμής κόπηκε στη μέση. Μα, όταν μια κυβέρνηση, μέσω της κεντρικής τράπεζας της, τυπώνει αβέρτα χαρτονομίσματα χωρίς να έχει τα αντίστοιχα αποθέματα χρυσού, ή άλλων νομισμάτων, δεν κάνει το ίδιο; Και βέβαια το κάνει. Μόνο που οι πρώτοι παραχαράκτες αντιμετωπίζουν βαριά φυλάκιση, ενώ η παραχάραξη της κυβέρνησης είναι καθόλα νόμιμη! Καταλάβατε, τώρα, γιατί οι κυβερνήσεις εγκατέλειψαν το στάνταρ του χρυσού; Ε; Καταλαβαίνετε γιατί είναι παράνομο να συναλλάσσεσαι σε χρυσό ή αν επιτρέπεται η συναλλαγή, δεν σου δίνουν το χρυσάφι στο χέρι, παρά μόνο απόδειξη ή αν στο δίνουν, υπογράφεις ότι μόλις το ζητήσει πίσω η κεντρική τράπεζα οφείλεις να το παραδώσεις ασυζητητί, ή πας φυλακή;

Αφού λοιπόν έγινε κατανοητή – πιστεύω – η έννοια του πληθωρισμού, μπορεί εύκολα κάποιος να κάνει τον παραλληλισμό με τη γκανιότα στο στοίχημα. Αρκεί να διευκρινίσουμε ότι «Η γκανιότα είναι το ποσοστό κέρδους του book από κάθε γεγονός που προσφέρει για στοιχηματισμό.» Με λίγα λόγια είναι η αντίστοιχη έννοια του πληθωρισμού στο στοίχημα!

ΠΡΟΤΑΣΗ (Μονά, 3άδες και 4άδα)
Τσεζένα – Νοβάρα              1    2,10
Πάρμα – Σιένα                    1    2,25
Γιούβε Στάμπια – Έμπολι    1    1,96 3-1
Μίλαν – Ίντερ                 G/G    1,91

ΠΡΟΤΑΣΗ (Μονά, 3άδες και 4άδα)
Βαρέζε – Μπάρι              Χ    3,20 (0-2)
Μόντενα – Ρετζίνα         Χ    3,10 3-3
Βιτσέντσα – Μπρέσια     Χ    3,00 (0-1)
Τιχουάνα – Μοντερέι     Χ    3,35 (1-0)

ΠΡΟΤΑΣΗ (2άδα)
Πεσκάρα – Βερόνα    Under 3,5    1,67
Μόντενα – Ρετζίνα    Under 2,5    1,60 3-3

ΠΡΟΤΑΣΗ (2άδα)
Αμέρικα – Τολούκα                      1           2,07
Τζαγκουάρες – Γουαδαλαχάρα    1 DNB    1,80 3-1

ΠΡΟΤΑΣΗ
Γιάννενα – Παναθηναϊκός    2    1,73
ΠΑΟΚ – Εργοτέλης    Over 1,5    1,45

ΠΡΟΤΑΣΗ (3-4)
Αμέρικα – Τολούκα     1    1,95
Πάρμα – Σιένα             1    2,25
Τσεζένα – Νοβάρα       1    2,06
Μίλαν – Ίντερ          G/G    1,91